Afvalwater: wie ruimt dat op?

Heemraad Bert van Vreeswijk

Bert van Vreeswijk, heemraad.

Je ziet het nog wel eens: mensen die achteloos een verpakking van etenswaren weggooien. Met de gedachte: ‘het verteert wel’, of: ‘dat wordt toch opgeruimd’. Of gewoon gedachteloos. En wie denkt bij het doortrekken van de wc: ‘wie ruimt dat op?’

Wie realiseert zich nog dat de waterleiding en de riolering grote medische doorbraken zijn geweest? Terwijl we daarmee bevoorrecht zijn. Op veel plaatsen op aarde ontbreekt het hieraan. Zo’n 2,5 miljard mensen hebben geen toilet. Iedere 20 seconde sterft hierdoor een kind aan diarree. Op 19 november 2015, op Wereldtoiletdag, staan we stil bij de zegeningen van goede sanitaire voorzieningen.

Transportmiddel
Intussen gaan wij hier vaak achteloos met onze sanitaire voorzieningen om. Hetzelfde geldt voor voedselresten. Laten we eens kijken naar de voedselketen: van mest op het land, melk van de koe en groenten van de akker, tot voedsel op het bord bij de consument. Van de (gedeeltelijk) verteerde resten die we door het toilet spoelen en in het afvalwater naar de zuivering gaan, en dan als schoon water in de sloot wordt geloosd en in de oceaan verdwijnt. Bijna elke stap kost energie, en bij veel stappen zijn nieuwe grondstoffen nodig. Het waterschap houdt met vrijwel iedere stap rekening, of oefent daar invloed op uit. Water is immers het transportmiddel.

Gaan die stromen maar één kant op, dan gaat het op den duur niet goed. Grondstoffen raken op, giftige stoffen komen in het oppervlaktewater, resistente bacteriën tieren welig, de aarde warmt op en zomerse buien worden heviger.

Terwijl we vroeger onze mest op het land gebruikten en (hemel)water terug stroomde in de natuur, komt nu alles bij elkaar: water van het dak, water van de straat, douchewater, waswater, spoelwater, toiletwater. Dat noemen we rioolwater. We transporteren het over grote afstanden, om het elders te zuiveren.

Waterstromen scheiden
Als het aan Waterschap Vallei en Veluwe ligt, gaan we deze verschillende waterstromen weer scheiden. Hemelwater gebruiken we weer voor de natuur in de grond of voor bewatering. En uit het afvalwater dat naar de zuivering gaat, winnen we grondstoffen terug. Dat kan ook in combinatie met voedselresten. Dan moeten we echter anders omgaan met gebruikt water en gebruikte stoffen. [ Benno Wonink - Fotografie ] - Opendag 2015 (123)Bijvoorbeeld door de afvoer in woningen en het rioleringsstelsel anders in te richten.

Op Wereldtoiletdag vraagt Waterschap Vallei en Veluwe uw aandacht voor onze sanitaire voorzieningen en ons watergebruik. Samen met onze partners in de waterketen, met name de gemeenten, werken we aan duurzame oplossingen voor dat waarin we groot geworden zijn: water. En onze belangrijkste partner? Dat bent ú, de gebruiker van de waterketen!

Gerelateerde artikelen

  • Henry van Veldhuizen
    6 november 2015 at 08:49

    Mooi verhaal, heldere visie! Al lezende vroeg ik me af of we het hemelwater dat op de daken valt niet meer zouden kunnen hergebruiken voor het toilet en de wasmachine. Dan snijdt het mes aan twee kanten: minder drinkwatergebruik, minder water naar het riool. Kijk voor de mogelijkheden op http://www.ateliergroenblauw.nl/